Noordhoff Uitgevers

Kleur (Junior)

Van felle, vrolijke kleuren worden mensen vrolijk. Sombere kleuren maken mensen somber. Kleuren kunnen je ook waarschuwen. Een rood verkeerslicht zegt: Stoppen! Gevaar! En als het stoplicht weer op groen springt, kun je veilig oversteken. Ook in de natuur hebben kleuren betekenissen. Sommige dieren hebben een schutkleur. Ze vallen niet op in hun omgeving. Andere dieren zijn felgekleurd. Dat kan van alles betekenen. Een knalgele kikker is erg giftig. Een rode bloem trekt bijen aan, die ze kunnen bestuiven. En de prachtige kleuren van de mannetjespauw is een teken voor de vrouwtjes: Kies mij!

Met zijn rode billen probeert een mannetjesmandril indruk te maken op een vrouwtje.

Kleur

Eigenlijk bestaan er maar drie kleuren. Rood, geel en blauw. Dat zijn de primaire kleuren. Alle andere kleuren zijn samengesteld uit die kleuren. Paars is een combinatie van rood en blauw. Geel en blauw geven groen. En rood en geel maken oranje. Paars, groen en oranje zijn secundaire ofwel afgeleide kleuren. Kleuren bestaan alleen omdat er op voorwerpen licht schijnt. De voorwerpen kaatsen licht terug en dat kunnen wij met onze ogen zien. In een kamer zonder licht kunnen wij de kleuren van de spullen die erin staan niet zien.

In een kleurencirkel zie je goed hoe combinaties van kleuren eruit zien.

Vroeger maakten mensen kleuren van natuurlijke kleurstoffen. Door wol te koken in een prutje van uienschillen kleurde de wol geel. Met de blauwe edelsteen lapis lazuli kon een soort blauw gemaakt worden. Tot ongeveer 150 jaar geleden maakte iedere schilder zijn eigen verf en mengde zijn kleuren volgens eigen recept. Tegenwoordig wordt verf in fabrieken gemaakt. In winkels kun je alle kleuren verf kopen die je kunt bedenken. En bestaan ze nog niet, dan laat je gewoon wat kleuren mengen. De fabriekskleuren zijn vaak synthetisch. Dat betekent dat de grondstoffen niet natuurlijk zijn. De verf is daardoor vaak giftig.

Verfkleuren hebben vaak de mooiste namen. Wat denk je van Kretablauw of Appelgroen?

Je weet al dat we kleuren zien doordat er licht schijnt op voorwerpen. Die kaatsen kleuren terug en die vangen onze ogen op. Maar niet bij iedereen werkt dat even goed. Sommige mensen zijn kleurenblind. Ze zien weinig verschil tussen rood en groen. Bij een voetbalwedstrijd waarbij de ene ploeg rood draagt en de andere groen, hebben ze dus een probleem. Kleurenblindheid komt vaker bij jongens voor dan bij meisjes. Er zijn ook mensen die helemaal geen kleuren kunnen zien. Zij zien alles in zwart en wit en grijs. Ze kunnen erg slecht tegen licht. Gelukkig komt deze vorm van kleurenblindheid maar heel weinig voor.

Details en informatie

  • Titel: Kleur (Junior)
  • Auteur(s): Annemarie Bon
  • Nummer: JC075
  • Niveau: 1
  • Siso: J 536.5

Video bekijken